Cahit Akdoğan Yazdı; Giresun İl Özel İdare Şirketlerinde Ne Oluyor?

Giresun İl Özel İdaresi bünyesinde faaliyet gösteren iki şirket, son dönemde kamuoyunun en çok konuştuğu konuların başında geliyor.
Geçen Ekim ayında İl Genel Meclisi Üyesi Ömer Cebeci’nin basında da yer alan meclis kürsüsünden yaptığı çağrı hâlâ hafızalarda.
Cebeci açıkça sordu:
Özel İdare şirketlerinin mali hesapları son üç yıldır denetlendi mi, denetlenmedi mi?
Denetlendi ise, denetim sonucu mecliste açıklansın.
Denetlenmedi ise, denetlensin, sonuçları da meclise ve kamuoyuna açıklansın.
Bu çağrının ardından şirketlerin denetimi başlamış ve bildiğimiz kadarıyla denetim halen devam ediyor.
Şirketin işletmeleri:
GÖKSU TRAVERTENLERİ
İl Özel İdaresi Genel Sekreteri Tolga Erener’in basına yansıyan açıklamalarına göre Göksu Travertenleri bugüne kadar yaklaşık 1 milyon’a yakın ziyaretçiyi ağırladı.
2024 yılında giriş ücretleri öğrenci 30 lira, sivil 50 liraydı.
2025 yılında ise öğrenci 50 lira, sivil 70 liraya yükseldi.
Ortalama bir hesapla yaklaşık 50 milyon TL düzeyinde bir gelir ortaya çıkmaktadır.
Turizm gelirinin artması hepimizi sevindirir.
Göksu Travertenleri kamu yatırımıdır.
Fizibilitesi DOKA tarafından yapılmıştır.
Yapımında DOKAP’ın hibe desteği de vardır.
İşletmesi Özel İdare şirketine verilmiştir.
Vatandaş haklı olarak merak ediyor ve soruyor:
Travertenlerden bugüne kadar toplam ne kadar gelir elde edildi?
Bu gelirin ne kadarı İl Özel İdaresi bütçesine aktarıldı?
İşletme giderleri ve net kazancı ne kadardır?
Şeffaflık varsa bu soruların cevabı hazır olmalıdır.
KUM-ÇAKIL OCAKLARI
Şirketin bir diğer önemli faaliyet alanı ise KUM VE ÇAKIL işletmeleri.
Ancak sahadan gelen bilgiler, bu alandaki gelirlerin son yıllarda azaldığı yönünde.
Bunun sebebi, dönemin Genel Sekreteri Selçuk Aslan döneminde başlatılan seyyar kontrol sisteminin kaldırılmasından kaynaklanmış olabilir mi?
Bu nedenle kamu adına şu sorular da cevap bekliyor:
Kum ve çakıl ocaklarının son 5 yıllık gelir tablosu nedir?
Gelirlerde düşüş varsa sebebi nedir?
HUZUR HAKLARI
Bir başka önemli konuda Özel İdare şirketlerinin yönetim kurulu üyelerinin HUZUR HAKLARI.
Kamuoyunda konuşulan iddialar oldukça çarpıcı:
Önceki dönemlerde, 2023 yılı başında yönetim kurulu başkanının asgari ücret veya yalnızca bir miktar üzerinde, üyelerin ise asgari ücretin yaklaşık yarısı (o dönemde ücret 8.507 TL.) seviyesinde huzur hakkı aldığı konuşulurken;
Bugün gelinen noktada başkanların bugünkü asgari ücretin(28.000TL) yaklaşık üç katı, üyelerin ise iki katı huzur hakkı aldığı yönünde yaygın iddialar bulunmaktadır.
Daha da dikkat çekici olan husus, asgari ücretin 8.507 lira olduğu 2023 yılı başlarında, yönetim kurulu üyelerine ödenen huzur hakkının bugün 57 bin lira seviyelerine çıkmış olduğu dillendiriliyor.
Bu artış oranları, makul ücret güncellemeleriyle açıklanamayacak düzeydedir.
Eğer bu doğruysa şu sorular kaçınılmazdır:
İki şirkette kaç kişi huzur hakkı alıyor?
Başkan ve yönetim kurulu üyeleri kaçar lira huzur hakkı alıyor?
Son üç yılda ne değişti?
Şirket gelirleri mi olağanüstü arttı?
Performans mı katlandı?
Huzur hakkı ücretlerinin büyük oranlarda artış gerekçesi çok merak ediliyor.
Huzur hakkındaki artış oranları hizmetlere de yansıdı mı?
Kamu şirketlerinde ücret artışı mümkündür.
Ama gerekçesi olur.
Kararı olur. Şeffaflığı olur.
Aksi halde bu durum vicdanları rahatsız eder.
ŞİRKET MÜDÜRÜ
Diğer bir önemli husus ise şudur:
İl Özel idaresi bünyesinde görev yapan bir müdürün, kuruma ait şirketlerde; hem yönetim kurulu üyesi olduğu, hem de şirketin müdürlük görevini yürüttüğü bilgisi doğru mudur?
Eğer doğruysa;
Devlet memurlarının ticari nitelikli icrai görev üstlenemeyeceği açıkken, bu yetkilerin tek kişide toplanması hukuken mümkün mü, yasaların ruhuna aykırı değil mi?
Üstelik Sayıştay; Kastamonu, Afyonkarahisar ve bazı İl Özel idareleri ile birçok belediyede benzer uygulamaları eleştirirken, Giresun’da bunun normal karşılanması hangi hukuki gerekçeye dayanıyor?
Vatandaş bu durumu ister istemez sorguluyor.
ŞİRKETİN TAŞITLARI
Bir diğer mesele de ŞİRKET TAŞITLARI.
Şirketin kaç taşıtı var?
Bu taşıtları kimler kullanıyor?
Görev amacı dışında kullanım var mı?
Eğer kamuya ait taşıtlar amacı dışında kullanılıyorsa, mevzuat’a göre gereğinin yapılması gerekmez mi?
SON SÖZ
Meclis üyesi Cebeci’nin konuşmasından sonra başlatılan şirketlerin denetimi tamamlandığında sonucu açıklanmalıdır.
Sadece meclise değil…
Kamuoyuna da…
Çünkü kamu kaynağıyla yapılan her iş, millet adına yapılır.
Millet adına yapılan işin hesabı da millete verilir.
Unutulmamalıdır ki şeffaflık devlete zarar vermez.
Şeffaflık kamu kurumlarını güçlendirir.
Gizlilik ise dedikoduyu büyütür.
Bugün Giresun’da konuşulanların tek sebebi bilgi eksikliğidir.
Denetim raporları açıklansın. Gelir tabloları paylaşılsın.
Ücret politikası şeffaf olsun.
Araç listesi ve nerelerde kullanıldığı yayımlansın.
O zaman ne soru kalır ne tartışma.
Çünkü hukuk devletinde en güçlü savunma açıklıktır.
Ve kamu yönetiminde en büyük güven kaynağı şeffaflıktır.
Not: Özel İdareden gelen açıklama, aynen yayımlanacaktır.